poniedziałek, 21 lipca 2014

Czy wiesz, że...? - Wekslowanie

Termin "wekslowanie" może kojarzyć się laikom z wekslami rozumianymi jako termin w prawie majątkowym. Wekslowanie jest jednak technicznym terminem, choć spotyka się także jego zgoła inne znaczenie.

Słownikowo wekslować oznacza przestawiać pociąg na sąsiedni tor przy użyciu zwrotnicy, lub zmieniać tor w celu odwrócenia jazdy. Z pojęciem wekslowania można się także spotkać w kontekście zmiany tematu rozmowy. Wekslowanie wzięło się od starego terminu "weksel" czyli przeplot. Przeploty to przejazdy między sąsiednimi torami umożliwiające zmianę toru jazdy bądź to w celu ominięcia awarii, bądź zmiany kierunku jazdy.

W przypadku szlaków tramwajowych wekslowania używa się na przystankach końcowych, ale nie tylko. Wekslować tramwaj można w przypadku remontu odcinka torów, kiedy dojazd do pętli jest odcięty. Wówczas zabudowuje się stałą, bądź też nakładkową, zwrotnicę przejazdową (rzadziej kompletny przeplot) dzięki czemu tramwaj może zmienić tor bez konieczności objechania pętli. Do tego celu konieczne są jednak wagony dwukierunkowe, choć w Polsce znane są przypadki spinania tyłami dwóch pojazdów jednokierunkowych.

Wekslowanie często spotykane jest w zachodniej Europie, Wielkiej Brytanii czy Ameryce Północnej, gdzie torowiska tramwajowe bardzo rzadko kończą się pętlą. W Europie Środkowej najczęstszym modelem przystanków końcowych jest pętla, zazwyczaj wielotorowa. W polskich miastach wekslowanie stosowane jest właściwie wyłącznie w momencie prowadzenia remontów lub oddawania nowych tras fragmentami.

Najbardziej znanym miastem wekslowania jest bez wątpienia Budapeszt, gdzie prawie wszystkie przystanki końcowe przybierają formę ślepo zakończonej pary torów z kompletem przeplotów, dzięki którym tramwaj dwukierunkowy może zając dowolne stanowisko, i po przejściu prowadzącego do drugiej kabiny - kontynuować jazdę w przeciwnym kierunku.

Wekslowanie jest niezwykle popularne w sieciach metra na całym świecie. Na stacjach końcowych znajdują się dwa, a nierzadko nawet trzy tory, dzięki którym pociągi metra mogą zmienić kierunek. Układy takie wyposażone są w kompletne przeploty, umożliwiające wjazd na dowolny peron stacji początkowo-końcowej.

Przeploty służące do awaryjnego wekslowania tramwajów na trasie Poznańskiego Szybkiego Tramwaju (źródło: olsztynskietramwaje.pl)
Stały przeplot do wekslowania tramwajów na Aradi Utca w Budapeszcie (źródło: villamosok.hu)


Brak komentarzy :

Prześlij komentarz

Anonimowe komentarze nie będą akceptowane